{"id":64365,"date":"2013-10-24T00:00:00","date_gmt":"2013-10-24T00:00:00","guid":{"rendered":"http:\/\/kentyasam.com.tr\/wp\/?p=64365"},"modified":"2013-10-24T00:00:00","modified_gmt":"2013-10-24T00:00:00","slug":"folik-asitli-ekmek-spina-bifidaya-onlem","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kentyasam.com.tr\/wp\/2013\/10\/24\/folik-asitli-ekmek-spina-bifidaya-onlem\/","title":{"rendered":"Folik asitli ekmek spina bifidaya \u00f6nlem"},"content":{"rendered":"25 Ekim, t\u00fcm d\u00fcnyada \u0093Spina Bifida G\u00fcn\u00fc\u0094 olarak kutlan\u0131yor. Spina bifida, ayr\u0131k veya a\u00e7\u0131k omurga anlam\u0131na gelen ve olduk\u00e7a s\u0131k g\u00f6r\u00fclen do\u011fu\u015ftan olma hastal\u0131klardan biri. T\u00fcrkiye’de her y\u0131l yakla\u015f\u0131k 5 bin bebek annelerin ad\u0131n\u0131 belki de hi\u00e7 duymad\u0131\u011f\u0131 bu hastal\u0131k ile do\u011fuyor. Bu \u00f6nlenebilir hastal\u0131k her ge\u00e7en g\u00fcn art\u0131yor. Hastal\u0131\u011f\u0131n Bat\u0131 Anadolu’da g\u00f6r\u00fclme s\u0131kl\u0131\u011f\u0131 binde 3 iken, Do\u011fu Anadolu ve Orta Anadolu’da g\u00f6r\u00fclme s\u0131kl\u0131\u011f\u0131 binde 8 dolay\u0131nda. \r
\r
Hastal\u0131\u011f\u0131 \u00f6nlemede at\u0131lacak en \u00f6nemli ad\u0131m\u0131n ekme\u011fe folik asit eklenmesi oldu\u011funu belirtiliyor. S\u00f6z konusu hastal\u0131k, piyasada 1 liraya sat\u0131lan folik asit vitamini deste\u011fiyle y\u00fczde 70 oran\u0131nda \u00f6nlenebiliyor. Do\u011furganl\u0131k \u00e7a\u011f\u0131ndaki kad\u0131nlara devlet taraf\u0131ndan bu vitaminin \u00fccretsiz da\u011f\u0131t\u0131lmas\u0131 ve ekme\u011fe folik asit vitaminin eklenmesi i\u00e7in, Sa\u011fl\u0131k Bakanl\u0131\u011f\u0131’n\u0131n bir an \u00f6nce harekete ge\u00e7mesi bekleniyor.\r
\r
Spina bifidayla m\u00fccadeleye<\/b>\r
\r
Spina Bifida Derne\u011fi, merkezi \u0130zmir’de bulunan bir sivil toplum kurulu\u015fu. Spina bifida ile 16 y\u0131l \u00f6nce d\u00fcnyaya gelen o\u011fullar\u0131 sayesinde tan\u0131\u015fan Avukat Nurdan Anl\u0131 ile Konak’taki b\u00fcrosunda bir araya geliyoruz. S\u00f6yle\u015fimize Nurdan Anl\u0131’n\u0131n a\u011fabeyinin e\u015fi Dr. Sibel Akkol da kat\u0131l\u0131yor. Avukat Anl\u0131 ve Dr. Akkol, kendilerini bu hastal\u0131kla m\u00fccadeleye adam\u0131\u015f iki sava\u015f\u00e7\u0131 kad\u0131n. \r
\r
Dr. Sibel Akkol, hastal\u0131kla tan\u0131\u015f\u0131nca Nurdan Anl\u0131 ve doktor arkada\u015flar\u0131yla birlikte kurduklar\u0131 derne\u011fin fark\u0131ndal\u0131k yaratmak ad\u0131na ciddi yol ald\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlat\u0131yor. Toplumda ad\u0131 bile \u00e7o\u011fu kez bilinmeyen bu hastal\u0131kla do\u011fan \u00e7ocuk say\u0131s\u0131nda ciddi art\u0131\u015f oldu\u011funa dikkat \u00e7eken Dr. Akkol, koruyucu hekimlikle hastal\u0131\u011f\u0131n \u00f6nlenebildi\u011fini s\u00f6yl\u00fcyor ve Spina bifida ile m\u00fccadelenin alt\u0131n kurallar\u0131n\u0131 \u015f\u00f6yle anlat\u0131yor:\r
\r
Bebe\u011fin cinsiyetine de\u011fil, sa\u011fl\u0131\u011f\u0131na bak\u0131n<\/b>\r
\r
“Bu hastal\u0131kla m\u00fccadelede ilk ad\u0131m koruyucu hekimlik. \u00c7\u00fcnk\u00fc anne aday\u0131n\u0131n ne zaman hamile kalaca\u011f\u0131 planl\u0131 de\u011fil \u00e7o\u011fu kez. Benim \u00f6nerim, gebe kal\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda bebe\u011fin cinsiyetini de\u011fil sa\u011fl\u0131kl\u0131 olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 merak etsin anneler.\u0130kili, \u00fc\u00e7l\u00fc testi mutlaka yapt\u0131rs\u0131nlar. Bebekte ya\u015famla ba\u011fda\u015fan form varsa do\u011facak elbette. Ama mutlaka sezeryanla do\u011facak. Zaten ya\u015famla ba\u011fda\u015fm\u0131yorsa t\u0131bbi tahliye olur. B\u00fcy\u00fck olas\u0131l\u0131kla ikinci bebekte de olma riski var. Baz\u0131 ailelerde yatk\u0131nl\u0131k vard\u0131r mutlaka.Risk saptand\u0131ysa folik asit (g\u00fcnde 5 miligram), gebelikten \u00f6nceki \u00fc\u00e7 ay kendini folik asitle destekleyecek. Gebeli\u011fin \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc ay\u0131na kadar folik asit al\u0131nmas\u0131 \u00f6neriliyor. Gebelikle ilgili ikili, \u00fc\u00e7l\u00fc test ihmal edilmeyecek.”\r
\r
Temel ama\u00e7lar\u0131n\u0131n fortifikasyon ad\u0131 verilen, unlara folik asit kat\u0131lmas\u0131 oldu\u011funu vurgulayan Dr. Sibel Akkol, s\u00f6zlerini \u015f\u00f6yle s\u00fcrd\u00fcr\u00fcyor:\r
\r
“Bununla beraber folik asitin gebelik \u00e7a\u011f\u0131ndaki kad\u0131nlara \u00fccretsiz olarak da\u011f\u0131t\u0131lmas\u0131 gerek. Buna sublementasyon deniliyor. Ve\/veya de\u011fil. Hem una kat\u0131ls\u0131n hem de gebelikteki kad\u0131nlara \u00fccretsiz verilsin. Gebelik \u00e7a\u011f\u0131 15 – 49 ya\u015f aras\u0131n\u0131 kaps\u0131yor. Devlete hi\u00e7bir masraf y\u00fcklemez. Amerika’da bir ara\u015ft\u0131rma yap\u0131lm\u0131\u015f. Spina bifidal\u0131 do\u011fmu\u015f bir bebe\u011fin 15 ya\u015f\u0131na gelinceye kadar maliyeti yakla\u015f\u0131k 500 bin dolar olarak saptanm\u0131\u015f. Devlet \u00fclkemizde ameliyatlar\u0131 yapt\u0131r\u0131yor ama bir engelliye bakmak \u00fclkemizde ne kadar zor, tahmin edebilirsiniz. O \u00e7ocu\u011fun hastaneye gidip geli\u015fi, bak\u0131m\u0131 aileler i\u00e7in son derece zor.”\r
\r
Anl\u0131: Bakanl\u0131\u011fa proje sunduk<\/b>\r
\r
Avukat Nurdan Anl\u0131, konuyla ilgili projelerini Sa\u011fl\u0131k Bakanl\u0131\u011f\u0131’na ilettiklerini belirtiyor. Sonras\u0131ndaki geli\u015fmeleri anlat\u0131rken de, “Eski Bakan Recep Akda\u011f’\u0131n konuya s\u0131cak bakt\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00f6\u011frendik. Ancak bize randevu verecekleri s\u0131rada bakan de\u011fi\u015fti. Hen\u00fcz yeni bakandan randevu alamad\u0131k. Bu s\u00fcre\u00e7te f\u0131r\u0131nc\u0131larla da konu\u015ftuk. Onlar bakanl\u0131\u011f\u0131n onay vermesi durumunda uygulamaya kolayl\u0131kla ge\u00e7ebileceklerini belirtiyorlar” diye ekliyor.\r
\r
Tek poliklinik Ege \u00dcniversitesi’nde<\/b>\r
\r
Spina Bifida \u00e7ok y\u00f6nl\u00fc olarak tedavi edilmesi gereken bir hastal\u0131k. Bazen s\u0131rt\u0131nda bir kese ile do\u011fan, bazen beyinde su birikmesi nedeniyle ba\u015f b\u00fcy\u00fcmesi (hidrosefali) geli\u015fen \u00e7ocuklar\u0131n baz\u0131lar\u0131nda ise y\u00fcr\u00fcme sorunlar\u0131 baz\u0131lar\u0131nda idrar ve d\u0131\u015fk\u0131lama sorunlar\u0131 da ya\u015fanabiliyor. B\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011funda zihinsel sorunu olmayan Spina Bifida’l\u0131 \u00e7ocuklar\u0131n \u00f6\u011frenme sorunlar\u0131n\u0131n erken tan\u0131 ve \u00f6zel e\u011fitimle a\u015f\u0131labildi\u011fini ve okula devam edebildiklerini belirten Dr. Sibel Akkol, tedavide zaman\u0131n \u00e7ok \u00f6nemli oldu\u011funa de\u011finiyor ve \u015funlar\u0131 anlat\u0131yor:\r
\r
“\u0130zmir bu hastal\u0131\u011f\u0131n tedavisi a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6nemli bir merkez. Ege \u00dcniversitesi’nde bu konuda bir poliklinik var. Beyin Cerrahi Prof. Dr. Saffet Mutluer, Prof. Dr.Yusuf Er\u015fahin, Prof. Dr. \u0130brahim Ulman, Prof. Dr. Cevval Ulman, Prof. Dr. Ali Avano\u011flu derne\u011fin ilk kurucular\u0131 aras\u0131nda yer al\u0131yor. \u0130zmir’de ilk Spina Bifida poliklini\u011fi de bu hocalarla kurulmu\u015f. Poliklinik olmas\u0131 \u00f6nemli \u00e7\u00fcnk\u00fc bu poliklinikte bir Spina Bifidal\u0131 \u00e7ocukla ilgilenmesi gereken t\u00fcm birimler mevcut. \u00c7ocuk ortopedistinden, fizik tedaviye, \u00e7ocuk cerrahisinden \u00e7ocuk psikolo\u011funa hepsi var. Bir tek poliklinik paras\u0131yla t\u00fcm bran\u015flar g\u00f6rebiliyor hastay\u0131. Biz b\u00fct\u00fcn hastanelerde a\u00e7\u0131ls\u0131n istiyoruz bu poliklini\u011fin. Do\u011fuda, Orta Anadolu’da te\u015fhis konulana kadar zaman kayb\u0131 \u00e7ok oluyor.”\r
\r
Spina Bifidal\u0131 bir \u00e7ocu\u011fun annesi olmak<\/b>\r
\r
Avukat Nurdan Anl\u0131, s\u00f6yle\u015fimizde ya\u015fanan zorluklar\u0131 anlat\u0131rken hi\u00e7 yak\u0131nm\u0131yor. E\u015finin ve ailesinin kendilerine verdi\u011fi deste\u011fin \u00f6nemini dile getiriyor. En \u00e7ok da bug\u00fcn 20 ya\u015f\u0131nda kendisine yetebilen ve duyarl\u0131 bir gen\u00e7 olan o\u011flunun bu zorluklar\u0131 geride b\u0131rakarak, \u00fcniversitede psikoloji e\u011fitimine ba\u015flayacak olmas\u0131ndan duydu\u011fu mutlulu\u011fu payla\u015f\u0131yor. Ya\u015fad\u0131klar\u0131n\u0131 \u015f\u00f6yle anlat\u0131yor Anl\u0131: \r
\r
“Spina bifidal\u0131 bir \u00e7ocuk sahibi olmakla di\u011fer engelli \u00e7ocuklar aras\u0131nda bir fark yok. T\u00fcrkiye’de engelli olmak genel anlamda \u00e7ok zor aileler i\u00e7in. Derne\u011fi kural\u0131 16 y\u0131l oldu.Asl\u0131nda yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z daha \u00e7ok dan\u0131\u015fmanl\u0131k ve deneyim payla\u015f\u0131m\u0131. Bize \u00e7ok aile ba\u015fvuruyor. Onlara zaman kaybetmeden neler yapabileceklerini anlat\u0131yoruz, doktorlara y\u00f6nlendiriyoruz. Her y\u0131l ulusal bir kongre d\u00fczenliyoruz. Bu y\u0131l Haziran ay\u0131nda \u0130zmir’de 40 \u00fclkeden 200ki\u015finin kat\u0131l\u0131m\u0131yla 10. Ulusal, 24. Uluslararas\u0131 Spina Bifida Kongresi’ni d\u00fczenledik. Konak Belediyesi’nin b\u00fcy\u00fck katk\u0131s\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fck bu kongrede. \u00d6n\u00fcm\u00fczdeki y\u0131l kongremiz \u015eubat ay\u0131nda Bursa’da d\u00fczenlenecek. Aileler kat\u0131l\u0131yorlar bu kongreye. Kongrelerde ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z en b\u00fcy\u00fck s\u0131k\u0131nt\u0131 engelli odas\u0131 bulmak. \r
\r
Ben bu s\u00fcreci ya\u015farken e\u015fim yan\u0131mda oldu\u011fu i\u00e7in \u015fansl\u0131yd\u0131m. Ancak bu konuda kad\u0131nlara \u00e7ok i\u015f d\u00fc\u015f\u00fcyor. Bu d\u00fcnyan\u0131n her yerinde b\u00f6yle. Uluslararas\u0131 Spina Bifida ve Hidrosefali Federasyonu’nun \u00fcyesi olarak yurt d\u0131\u015f\u0131ndaki toplant\u0131lara kat\u0131l\u0131yorum kimi zaman. G\u00f6r\u00fcyorum ki; yurt d\u0131\u015f\u0131nda da bu i\u015fi \u00fcstlenenler anneler. Kongrelerde bak\u0131yorsunuz workshoplar’a, hep anneler geliyor. Kad\u0131nlar her yerde daha m\u00fccadeleci, daha g\u00fc\u00e7l\u00fc. Bu \u00e7ocuklar\u0131n da iste\u011fi di\u011fer \u00e7ocuklar gibi oyun park\u0131nda olmak, sinemaya gitmek, k\u00fct\u00fcphaneye gidebilmek. Engelliler de insand\u0131r ve haklar\u0131 vard\u0131r. Biz bunun i\u00e7in m\u00fccadelemizi s\u00fcrd\u00fcr\u00fcyoruz.”\r
\r
Kad\u0131nlara e\u011fitim de veriyorlar<\/b>\r
\r
Spina Bifida Derne\u011fi’nin \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131ndan biri de kad\u0131nlar\u0131 e\u011fitmek. Konak Belediyesi ile Inner Wheel Kul\u00fcb\u00fc gibi ba\u015fka sivil toplum kurulu\u015flar\u0131yla \u0130zmir Kalk\u0131nma Ajans\u0131’n\u0131n ve Avrupa Birli\u011fi’nin deste\u011fiyle bir \u00e7ok proje \u00fcretiyorlar. E\u011fitim s\u00fcre\u00e7lerinde de etkin olarak yer alan Dr. Sibel Akkol \u015funlar\u0131 anlat\u0131yor:\r
\r
“B\u00fct\u00fcn aile hekimlerinin do\u011furganl\u0131k \u00e7a\u011f\u0131ndaki kad\u0131nlara folik asit \u00f6nermesi gerekiyor. Folik asit bebe\u011fin sa\u011fl\u0131kl\u0131 do\u011fmas\u0131 i\u00e7in b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde fayda yaratan bir vitamin. V\u00fccut bunun fazlas\u0131n\u0131 zaten idrarla at\u0131yor. \u00d6nemli olan hastal\u0131k ba\u015flamadan \u00f6nlem almakt\u0131r. Ben 30 y\u0131ld\u0131r koruyucu hekimlik yap\u0131yorum. Ni\u015fanland\u0131klar\u0131 andan itibaren gen\u00e7 k\u0131zlara folik asit mutlaka \u00f6neriyorum. Gebe kald\u0131ktan sonraki ilk ayda geli\u015fiyor bebe\u011fin merkezi sinir sistemi. Ama \u00e7o\u011fu gebelik plans\u0131z oldu\u011fu i\u00e7in bu bozukluk geli\u015ftiyse \u00e7uvalla folik asit i\u00e7sen de faydas\u0131 yok. Aileler hamileli\u011fin d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc ay\u0131nda yapt\u0131racaklar\u0131 baz\u0131 testlerle bebeklerinin Spina Bifida’l\u0131 olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00f6\u011frenebilir.” \r
\r
Folik asit hangi besinlerde bulunuyor?<\/b>\r
\r
Folik asit, ye\u015fil yaprakl\u0131 sebzelerde, fasulye, nohut gibi baklagillerde, bu\u011fday, pirin\u00e7, yulaf gibi tah\u0131l \u00fcr\u00fcnlerinde, portakal, mandalina gibi narenciye \u00fcr\u00fcnlerinde, f\u0131nd\u0131k, ceviz, yumurta sar\u0131s\u0131, kavun, karpuz, brokoli ve zeytinya\u011f\u0131nda bulunuyor. Ancak g\u00fcnl\u00fck folik asit ihtiyac\u0131 i\u00e7in ortalama 8 tabak brokoli ya da \u00e7i\u011f \u0131spanak yemek gerekiyor.\r
\r
D\u00fcnyada folik asit katk\u0131l\u0131 ekmek kullan\u0131m\u0131 olduk\u00e7a yayg\u0131n bir uygulama olarak biliniyor. Amerika ve Kanada’da 1998 y\u0131l\u0131ndan bu yana una folik asit eklenirken, Yeni Zelanda ve Avustralya G\u0131da Bakanl\u0131klar\u0131 2007 y\u0131l\u0131nda ekme\u011fe folik asit eklenmesini zorunlu hale getirmi\u015f. \u0130ngiltere de son d\u00f6nemde ekme\u011fe folik asit eklenmesi karar\u0131 alan \u00fclkeler aras\u0131nda yer alm\u0131\u015f. \r
\r
Merkezi Br\u00fcksel’de bulunan Uluslararas\u0131 Spina Bifida ve Hidrosefali Federasyonu’nun (International Federation for Spina Bifida and Hydrocephalus \u0096 IFSBH) dokuz y\u00f6netim kurulu \u00fcyesinden birisi olarak T\u00fcrkiye’yi temsil eden Avukat Nurdan Anl\u0131, bu uygulaman\u0131n \u00dcrd\u00fcn ve Uganda’da bile s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc s\u00f6yl\u00fcyor. Anl\u0131, “Son y\u0131llarda Danimarka ve Hollanda’da bu uygulama sayesinde Spina Bifida neredeyse yok denecek kadar az g\u00f6r\u00fclen bir hastal\u0131k oldu” diyor.

Related Images:<\/h3>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

25 Ekim, t\u00fcm d\u00fcnyada \u0093Spina Bifida G\u00fcn\u00fc\u0094 olarak kutlan\u0131yor. Spina bifida, ayr\u0131k veya a\u00e7\u0131k omurga anlam\u0131na gelen ve olduk\u00e7a s\u0131k g\u00f6r\u00fclen do\u011fu\u015ftan olma hastal\u0131klardan biri. […]<\/a><\/p>\n<\/div>","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[18],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kentyasam.com.tr\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/64365"}],"collection":[{"href":"https:\/\/kentyasam.com.tr\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kentyasam.com.tr\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kentyasam.com.tr\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kentyasam.com.tr\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=64365"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/kentyasam.com.tr\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/64365\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kentyasam.com.tr\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=64365"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kentyasam.com.tr\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=64365"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kentyasam.com.tr\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=64365"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}