{"id":101245,"date":"2009-08-12T00:00:00","date_gmt":"2009-08-12T00:00:00","guid":{"rendered":"http:\/\/kentyasam.com.tr\/wp\/?p=101245"},"modified":"2009-08-12T00:00:00","modified_gmt":"2009-08-12T00:00:00","slug":"izmirin-donertasi-donmezse","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kentyasam.com.tr\/wp\/2009\/08\/12\/izmirin-donertasi-donmezse\/","title":{"rendered":"\u0130zmir’in D\u00f6nerta\u015f’\u0131 d\u00f6nmezse…"},"content":{"rendered":"\u0130zmir’in “unutulmu\u015f y\u00fcz\u00fcn\u00fc” sizlere anlatmay\u0131, foto\u011fraflarla g\u00f6stermeyi kendime i\u015f ve g\u00f6rev edindim. Ge\u00e7en g\u00fcn eski muhitim Anafartalar Caddesi Ke\u00e7eciler y\u00f6resindeki \u00e7ocukluk arkada\u015f\u0131m, \u00e7ar\u015f\u0131 esnaf\u0131ndan \u0130smail Cirit’i ziyaret etmi\u015ftim.
\r\n
\r\nOradan da az \u00f6tesindeki Hatuniye Cami (1625) ve Tilkilik semtine uzand\u0131m. \u00c7ocuklu\u011fumda buz gibi su i\u00e7ti\u011fim, iki y\u0131l \u00f6nce B\u00fcy\u00fck\u015fehir Belediyesi’nce onar\u0131lan D\u00f6nerta\u015f Sebili i\u015fliyor mu, yoksa kapal\u0131 m\u0131? Amac\u0131m bunu \u00f6\u011frenmekti… Bir de ne g\u00f6reyim? Tilkilik meydan\u0131 ve Hatuniye Camii Bah\u00e7esi \u00e7evresindeki kahvelerce masa sandalye konmu\u015f… Millet 19 Temmuz g\u00fcn\u00fc y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe giren kapal\u0131 mekanlarda sigara i\u00e7meme yasa\u011f\u0131ndan \u00f6t\u00fcr\u00fc d\u0131\u015far\u0131larda oturuyor… Panay\u0131r yerine geldim sand\u0131m kendimi…
\r\n
\r\nSonra 945 Sokak k\u00f6\u015fesinde 1814 y\u0131l\u0131nda \u0130smail Rahmi Bey taraf\u0131ndan babas\u0131 Osmanzade Seyyid \u0130smail Rahmi Efendi ad\u0131na yapt\u0131r\u0131lan 19. y\u00fcz y\u0131l su yap\u0131s\u0131ndan bardak bardak su da\u011f\u0131t\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fcm. D\u00f6nerta\u015f Sebili yap\u0131s\u0131n\u0131n 945 Sokak’tan yana kap\u0131s\u0131 a\u00e7\u0131kt\u0131… Selam verip i\u00e7eri girdim… 58 ya\u015f\u0131nda oldu\u011funu s\u00f6yleyen sakall\u0131 bir g\u00f6n\u00fcll\u00fcn\u00fcn d\u0131\u015far\u0131dan el uzatan vatanda\u015flara su doldurdu\u011fu bardaklar\u0131 verdi\u011fini g\u00f6rd\u00fcm. Bana uzatt\u0131\u011f\u0131 bir bardak suyu hi\u00e7 teredd\u00fct etmeden i\u00e7tim.
\r\n
\r\nSonra g\u00f6n\u00fcll\u00fc su da\u011f\u0131tan vatanda\u015f beni belediye g\u00f6revlisi sand\u0131 san\u0131yorum, “Sebil’in su deposuna seyyar sat\u0131c\u0131lar d\u00f6rt tane karpuz koydu” dedi. Bir \u015fey diyemedim. ” Ya…” dedim, “Desene biraz \u00f6nce i\u00e7ti\u011fim su ‘karpuzlu su’ydu”… Sonra d\u0131\u015far\u0131dan bana k\u00f6t\u00fc k\u00f6t\u00fc bakan seyyar sat\u0131c\u0131larla harp etmemek i\u00e7in, “Yolcu yolunda gerek” diyerek ufak ufak sebilden ayr\u0131ld\u0131m. \u00c7\u00fcnk\u00fc ben “Sebil suyuna niye karpuz att\u0131n?” demeye ne yetkiliyim ne g\u00f6revliyim ne de ilgili ki\u015fiyim. Yoldan ge\u00e7en vatanda\u015f\u0131m…
\r\n
\r\nTarihi su sebili belediyemizce onar\u0131lm\u0131\u015f i\u015flerlik hale getirilmi\u015f ama, herhalde bir sorumlu g\u00f6revliye teslim edilmemi\u015f. G\u00f6n\u00fcll\u00fc su da\u011f\u0131tan ki\u015fi ise g\u00f6rebildi\u011fim kadar\u0131yla cami cemaatinden bir vatanda\u015f. Sebilin \u00f6n\u00fcn\u00fc i\u015fgal eden seyyar sat\u0131c\u0131yla niye k\u00f6t\u00fc olsun ki… Ama bug\u00fcn karpuzlar\u0131m so\u011fusun diyen ki\u015fi yar\u0131n tozlu toprakl\u0131 bir meyve so\u011futaca\u011f\u0131m derse… Ve o sudan i\u00e7en sade vatanda\u015flarda “G\u00f6z g\u00f6rmeyince g\u00f6n\u00fcl katlan\u0131r” m\u0131 diyecek?.. Ya hastalan\u0131rlarsa… Her neyse, Vak\u0131flar B\u00f6lge M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc olsun, belediyemiz olsun, hangisi bu sebilimizden sorumluysa bence bir maa\u015fl\u0131 personelini bu tarihi yap\u0131ya atamal\u0131, g\u00f6revlendirmelidir…
\r\n
\r\nBu sebilin bulundu\u011fu 945 Sokak’\u0131n ba\u015f\u0131 eski zamanlarda Osmanzade Yoku\u015fu diye bilinirmi\u015f… \u00c7ocuklu\u011fumda bu sokaktan girer az \u00f6tedeki Atlas A\u00e7\u0131khava Sinemas\u0131’na giderdim… Biraz yukar\u0131s\u0131nda ise sokak ikiye ayr\u0131l\u0131r… Sa\u011fa y\u00fcr\u00fcrsen \u0130zmir’in efsane futbol tak\u0131m\u0131 Alt\u0131nordu Kul\u00fcb\u00fc’n\u00fcn lokaline \u00e7\u0131k\u0131l\u0131r… Bendeniz halen Alt\u0131nordu Spor Kul\u00fcb\u00fc’n\u00fcn flamas\u0131n\u0131 evimde \u00f6zenle asar\u0131m…
\r\n
\r\nTam bu noktada 1990 senesinde Yeni As\u0131r Gazetesi muhabiri iken \u0130zmir’in en eski T\u00fcrk evini foto\u011fraflam\u0131\u015ft\u0131m. \u0130zmir kitaplar\u0131 yazar\u0131 Ya\u015far Aksoy a\u011fabeyle beraberdik evin, 375 y\u0131ll\u0131k oldu\u011funu s\u00f6ylemi\u015fti… Daha sonra bu ev \u00f6nce kundurac\u0131 esnaf\u0131na kiraland\u0131, sonrada me\u00e7hul bir yang\u0131nda k\u00fcl oldu. Yeri otopark arsas\u0131 olarak kullan\u0131lmaya ba\u015flanm\u0131\u015ft\u0131… Yine bu Osmanzade Yoku\u015fu’ndan sola d\u00f6nen yola saparsan\u0131z do\u011fruca Emir Sultan Hazretleri’nin t\u00fcrbesine var\u0131l\u0131r… \u00d6\u011frenebildi\u011fim kadar\u0131yla esas ismi \u015eeyh M\u00fckremeddin Efendi \u0130zmir Fatihi imi\u015f… Allah rahmet eylesin… T\u00fcrbe bah\u00e7esinde 700 y\u0131ll\u0131k T\u00fcrk Mezar ta\u015flar\u0131 yer al\u0131r…
\r\n
\r\nD\u00f6nelim yine D\u00f6nerta\u015f Sebili’nin d\u00f6nen ta\u015f\u0131na… Sebilin yap\u0131s\u0131n\u0131n tam k\u00f6\u015fesinde kondurulmu\u015f olan mermer s\u00fctun asl\u0131nda bir “deprem \u00f6l\u00e7me” aletidir… Ayr\u0131ca bu \u00f6zelli\u011fi y\u0131llar i\u00e7inde unutuldu\u011fundan benim \u00e7ocuklu\u011fumda “dilek dileme s\u00fctunu” olarak da bilirdik… “Bu s\u00fctunu bir dilek dileyip elinle d\u00f6nd\u00fcrebilirsen iste\u011fin ger\u00e7ekle\u015firmi\u015f” derlerdi… D\u00f6nd\u00fcremezsen iste\u011fin olmazm\u0131\u015f…
\r\n
\r\nHat\u0131rlayabildi\u011fim kadar\u0131yla 1976 senesi May\u0131s ay\u0131nda \u015fimdi de halen a\u00e7\u0131k olan \u0130zmir Sinemas\u0131’na mahalleden Mustafa ve Erkan arkada\u015flar\u0131mla g\u00f6sterime yeni giren B\u00fclent Ersoy- G\u00fcl\u015fen Bubiko\u011flu’nun rol ald\u0131klar\u0131 “S\u0131ralardaki heyecan” filmine gitmi\u015ftik. Sinemadan \u00e7\u0131kt\u0131ktan sonra y\u00fcr\u00fcyerek mahallemize geldik… D\u00f6nerta\u015f Sebili’nin \u00f6n\u00fcnden ge\u00e7erken arkada\u015f\u0131m Erkan s\u00fctununu d\u00f6nd\u00fcrme eylemi yapt\u0131 ama ta\u015f d\u00f6nmedi… Ona di\u011fer arkada\u015f\u0131m Mustafa eliyle yard\u0131m etti… Ta\u015f yine d\u00f6nmedi…
\r\n
\r\nGece yar\u0131s\u0131 iki arkada\u015f ta\u015f\u0131 yerinden oynatamaman\u0131n yorgunlu\u011fu ile bana bakt\u0131lar… O an “Bir de ben deneyeyim” dedim. \u0130ki elimle ta\u015f\u0131 iteledim… O da ne? Ta\u015f sanki yerde yuvarlan\u0131yor… Sesi bile g\u00fcld\u00fcr- g\u00fcld\u00fcr yank\u0131 yap\u0131yor gecenin sessizli\u011finde… Arkada\u015f\u0131m hayretler i\u00e7inde kald\u0131… Bir \u00e7ok Herk\u00fcl ve Samson filimleri seyredip etkisinde kald\u0131klar\u0131ndan bana “Sende din kuvveti var” dediler. “Arkada\u015flar bende din – min kuvveti yok, siz y\u00f6ntemini bilemediniz… Buyurun siz de benim gibi ta\u015f\u0131 tutarsan\u0131z \u00e7ok kolay d\u00f6ner” dedimse de ne denediler ne de inand\u0131lar… Ve beni arkada\u015f gruplar\u0131n\u0131n lideri olarak tan\u0131d\u0131lar…
\r\n
\r\nArkada\u015flar\u0131m bende din kuvveti oldu\u011funa inan\u0131yorlard\u0131. Sebebi ise rahmetli babamla Tilkilik Hatuniye Camisi ile bug\u00fcnk\u00fc \u0130zmir \u0130l M\u00fcft\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc’n\u00fcn yan\u0131ndaki Hasan Hoca Mescidi’ne Cuma g\u00fcnleri namaz k\u0131lmaya gidiyor olmamd\u0131… Onlar camiye gitmezlerdi. \u0130\u015fte bu D\u00f6nerta\u015f’\u0131 d\u00f6nd\u00fcrebilmem arkada\u015flar\u0131m aras\u0131nda bir s\u00fcre itibar edinmemi sa\u011flam\u0131\u015ft\u0131r…
\r\n
\r\nBu t\u00fcr s\u00fctunlar\u0131 gerek mermerden gerekse a\u011fa\u00e7tan bir\u00e7ok tarihi cami mihrab\u0131nda g\u00f6rebilirsiniz…
\r\nBu s\u00fctunlar\u0131n benzerleri kimi an\u0131t yap\u0131lar\u0131n kap\u0131 yanlar\u0131nda g\u00f6r\u00fclebiliyor. “Denge ta\u015f\u0131” olarak nitelenen bu ta\u015flar\u0131n d\u00f6nebilmesi, yap\u0131n\u0131n sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6sterdi\u011fi \u015feklinde yorumlan\u0131yor.
\r\n
\r\nTarihsel bir konuma sahip \u0130zmir D\u00f6nerta\u015f Sebili’ni bendeniz \u0130stanbul’daki \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc Ahmet \u00c7e\u015fmesi’ne benzetirim… \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc Ahmet \u00c7e\u015fmesi resmi ve grav\u00fcr\u00fcn\u00fc t\u00fcm d\u00fcnya \u0130stanbul’un simgelerinden sayarken bak\u0131yorum da bizim \u0130zmir’in turistik bro\u015f\u00fcrlerinde D\u00f6nerta\u015f Sebili’nin resmine yer verilmez… Neden acaba?..
\r\n
\r\nBir kez daha belirtelim, bu ta\u015f s\u00fctun bir denge alametidir. Deprem ya da ba\u015fka bir nedenle yap\u0131da hasar olu\u015fmas\u0131 s\u00fctunun dengesini yitirmesine ve bu denge ta\u015f\u0131n\u0131n d\u00f6nmemesine yol a\u00e7abilir. Bu ta\u015f s\u00fctun, yap\u0131n\u0131n dengesini, sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131n\u0131 koruyup korumad\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlatabilir. Belki bu D\u00f6nerta\u015f s\u0131rf bu y\u00fczden \u0130zmir’de ya\u015fayanlara bir \u00e7ok \u015feyden \u00f6nce depremi hat\u0131rlatmal\u0131d\u0131r…
\r\n
\r\nSa\u011fl\u0131cakla kal\u0131n…

Related Images:<\/h3>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

\u0130zmir’in “unutulmu\u015f y\u00fcz\u00fcn\u00fc” sizlere anlatmay\u0131, foto\u011fraflarla g\u00f6stermeyi kendime i\u015f ve g\u00f6rev edindim. Ge\u00e7en g\u00fcn eski muhitim Anafartalar Caddesi Ke\u00e7eciler y\u00f6resindeki \u00e7ocukluk arkada\u015f\u0131m, \u00e7ar\u015f\u0131 esnaf\u0131ndan \u0130smail […]<\/a><\/p>\n<\/div>","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[40],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kentyasam.com.tr\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/101245"}],"collection":[{"href":"https:\/\/kentyasam.com.tr\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kentyasam.com.tr\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kentyasam.com.tr\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kentyasam.com.tr\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=101245"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/kentyasam.com.tr\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/101245\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kentyasam.com.tr\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=101245"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kentyasam.com.tr\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=101245"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kentyasam.com.tr\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=101245"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}